donderdag 28 april 2011

Operatie Manna/Chowhound

                                          


Operatie Manna was de naam van de voedseldropping in april/mei 1945, aan het eind van de Hongerwinter in de Tweede Wereldoorlog in Nederland. Deze voedseldropping was noodzakelijk geworden, omdat vele honderdduizenden Nederlanders in West-Nederland al maandenlang verstoken waren van alle soorten van voedsel, kleding en hulpgoederen.

Na maanden van overleg tussen de geallieerden en de Duitsers werd tijdens de Hongerwinter op 29 april 1945 de eerste voedseldropping voor hongerend West-Nederland uitgevoerd, die 8 dagen duurde. Hiervoor werden squadrons uit Engeland, Australië, Polen en Amerika ingezet. Bij de eerste missie vlogen 242 zware bommenwerpers van het type Lancaster naar de Nederlandse kust via een afgesproken corridor. Op 29 april 1945 werd 535 ton aan voedsel door de RAF uitgegooid. De Duitsers waren met de geallieerden overeengekomen, dat deze bommenwerpers het voedsel en de noodrantsoenen op geringe hoogte mochten afwerpen.

Met alleen voedseldroppings was men er niet, want men had bijvoorbeeld in de bij Rotterdam gelegen dropzone Terbregge al 4000 man nodig om de voedselpakketten van de velden af te halen. Dit kwam omdat er onvoldoende vervoermiddelen voorhanden waren.

In de tussentijd moest ook de USAAF in actie komen. Door slecht weer echter, konden zij pas later aan de operatie meedoen, die zij Operation Chowhound noemden. Op 1 mei 1945 stegen meer dan 400 Amerikaanse B-17 bommenwerpers op van Engeland richting Nederland. In deze 8 dagen werd meer
dan 11.000 ton aan goederen afgeworpen boven bezet Nederlands gebied.
Voor de bevolking was toen het ergste leed geleden, ook al doordat inmiddels veel voedsel per schip kon worden aangevoerd, waaronder broodmeel uit Zweden.




woensdag 16 maart 2011

Maria Sibylla Merian



Maria Sibylla Merian (1647-1717) is de belangrijkste en meest invloedrijke natuurhistorische tekenaar die in de 17de eeuw in Nederland (en Suriname) werkzaam is geweest.

Ze was de dochter van de beroemde 17de eeuwse Zwitserse graveur Matthäus Merian. Ze werd de eerste vrouwelijke entomologe in de geschiedenis en deed onderzoek naar Europese insecten. Die beeldde ze af samen met hun voedselplant, een novum in die tijd, en gaf haar aquarellen in boekvorm uit.
Even bijzonder als haar wetenschappelijke werk is haar avontuurlijke levensloop. Zo reisde zij op 53 jarige leeftijd samen met haar dochter naar Suriname om de insecten in het regenwoud te bestuderen. Ook als zelfstandig ondernemer onderscheidde zij zich van haar tijdgenoten door met haar dochters een succesvolle uitgeverij en drukkerij van boeken en prenten op te zetten. In Amsterdam, waar ze vanaf 1691 tot aan haar dood in 1717 woonde, stond ze in de Kerkstraat aan het hoofd van een eigen bedrijf. Daar kon de klant  tevens haar al of niet ingekleurde uitgaven, aquarellen, geprepareerde dieren en verfstoffen kopen.
Een sterke, zelfstandige vrouw in een door mannen gedomineerde tijd.

Nu is het bijna lente en verlangt iedereen naar de zon en voorjaarsbloemen, daarom eindig ik met een tulp (mijn lievelingsbloem) van Maria Sibylla.

zaterdag 26 februari 2011

Saartjie Baartman


Saartjie Baartman (1789-1815) was de beroemdste van tenminste twee Khoikhoivrouwen die tentoogesteld werden als attractie in Europa onder de naam Hottentot-venus in de negentiende eeuw.

Saartjie werd geboren in Zuid-Afrika. Ze was een slavin van Nederlandse boeren in Kaapstad en sprak vloeiend Nederlands. Hendrick Cezar, de broer van haar eigenaar wilde haar tentoonstellen in Londen. Hij beloofde haar dat ze hierdoor als een rijke vrouw terug  zou keren. In 1810 vertrok ze naar Londen. Saartjie werd tentoongesteld omdat blanke Europeanen haar lichaamsbouw wilden zien. Ze was namelijk erg klein, had een zwarte huidskleur, een groot achterwerk en dikke lippen, zoals vooral bij de Khoi wel meer voorkwam. Later werd ze verkocht aan een Fransman die haar meenam naar Parijs. Daar werd ze door een dierentrainer, Regu, onder slechte omstandigheden nog eens voor vijftien maanden tentoongesteld. Toen de interesse van de Parijzenaars afnam begon ze te drinken en onderhield ze zichzelf met prostitutie.

Op 29 december 1815 overleed ze aan een infectieziekte, mogelijk de pokken. Andere bronnen suggereren syphilis of een longontstekeing. Er werd sectie verricht door Henri Marie Ducrotay de Blainville die hierover ook publiceerde. Haar skelet en anatomische preparaten waren tot 1974 in het Musée de l'Homme in Parijs te zien.

President Nelson Mandela diende bij de Franse regering een officieel verzoek in om haar overblijfselen terug te brengen naar Zuid-Afrika. Dit gebeurde op 6 mei 2002. Terug in Zuid-Afrika werd ze op 9 augustus 2002 begraven in haar oorspronkelijke geboortestreek, de Gamtoos vallei. Haar laatste rustplaats is op een heuvel genaamd Vergaderingskop in de stad Hankey.

In 2010 is er een film over haar leven verschenen onder de titel Venus Noire (Black Venus) van de regisseur Abdellatif Kechiche.

vrijdag 11 februari 2011

The Nine Days Queen


Op 12 februari 1554 werd Lady Jane Grey op Tower Green, in de privacy van de Tower, met een slagzwaard onthoofd. Zij was toen slechts 16 jaar oud. Lady Jane wordt gewoonlijk niet opgenomen in de lijst van Britse vorsten, maar zij was voor korte tijd officieel wel koningin van Engeland. Ze had aanzienlijke intellectuele gaven en sprak veel talen. Haar vader Henry Grey, hertog van Suffolk en haar oom John Dudley, hertog van Northumberland besloten haar na de dood van Edward VI naar voren te schuiven als erfgename van de troon. Haar rechten op de troon berustten op het feit dat haar grootmoeder een zuster van Hendrik VIII was. De 15 jarige Jane nam na de dood van Edward zeer tegen haar zin de kroon aan en deed onmiddelijk afstand toen de partij die haar als instrument gebruikte niemands sympathie bleek te bezitten. Maria Tudor bleek populaider, gedeeltelijk ook doordat men nog steeds meeleefde met het lot van haar moeder Catharina van Aragon, de eerste vrouw van Hendrik VIII. Nadat Jane was afgetreden leek het erop dat haar leven zou worden gespaard door Maria. Janes vader verzoende zich eerst met Maria maar nam spoedig weer deel aan een opstand ten behoeve van Jane. Jane had hier geen deel aan, maar het bezegelde haar lot. Zo kwam er een einde aan haar nog jonge leven door het gekonkel en de machtspelletjes van ambitieuze mannen om haar heen. Zijzelf heeft de troon nooit gewild en noemde Maria als de rechtmatige opvolger van Edward.

zaterdag 29 januari 2011

Winter

Als het in Nederland vriest slaat de schaatskoorts toe. De schaatsen worden uit het vet gehaald en iedereen denkt aan de tocht der tochten, de Elfsteden in Friesland. Toch is dit fenomeen niet alleen van deze tijd.

In 1585 werd Hendrick Avercamp in Amsterdam geboren. Het laatste kwart van de zestiende eeuw was één van de koudste periodes van de kleine ijstijd. Avercamp is beroemd om zijn winterlandschappen, hierop staan vaak veel mensen die aan het schaatsen zijn. In zijn jeugd ging hij altijd schaatsen met zijn ouders en daar komt zijn voorliefde voor dit onderwerp waarschijnlijk vandaan.


Hendrick Avercamp heeft waarschijnlijk nooit leren praten omdat hij doof zou zijn geweest. Daarom heeft hij les gehad van zijn moeder in schrijven, maar tekenen lag hem beter. Hij groeide op in Kampen en ging op zijn 18e naar Amsterdam, daar ging hij  in de leer bij de schilders David Vinckboons en Pieter Isaacz.

Thea Beckman schreef een boek over zijn leven met de titel "De stomme van Kampen".

zaterdag 22 januari 2011

Het meisje met de parel.


Natuurlijk begin ik met Johannes Vermeer. Zijn schilderij "Gezicht op Delft" is tenslotte de kop van mijn blog. Het gebruik van licht in zijn schilderijen vind ik fantastisch. "Het meisje met de parel" heb ik eruit gepikt omdat het één van zijn bekendste werken is. Het inspireerde Tracy Chevalier tot het schrijven van een boek (The girl with the pearl earring) en dit boek is in 2003 ook weer verfilmd met Scarlett Johansson en Colin Firth in de hoofdrollen. In 2006 werd het schilderij in een door Trouw georganiseerde verkiezing met 26% van de stemmen verkozen tot het mooiste schilderij van Nederland. Het meisje hangt in het Mauritshuis in Den Haag. Over Vermeer is genoeg op het internet te vinden dus ga even rustig kijken en lezen. Ook de film is de moeite waard, hierin wordt een mooi tijdsbeeld weergegeven en de kostuums zijn prachtig. Bekijk ook het You Tube filmpje eens, zijn collectie trekt aan je voorbij.

donderdag 20 januari 2011

Het blog na de 23 Dingen.

De 23 Dingen zijn gedaan. Wat nu verder doen met mijn blog. Dit heeft mij nogal een tijdje bezig gehouden. Het blog helemaal verwijderen vond ik toch wel zonde maar wat voor invulling moest ik er dan aan geven?
Na lang nadenken kwam toch mijn liefde voor geschiedenis naar boven. Ga nu niet denken dat ik geschiedenisles ga geven want dat is niet de bedoeling. Ik wil alleen proberen de interesse te wekken en de nieuwsgierigheid te prikkelen, daarna kunnen de lezers zelf (als ze dat willen) via het internet op zoek gaan naar meer informatie of in de bibliotheek natuurlijk.

Ik zal niet elke dag een stukje plaatsen, misschien zelfs niet iedere week. Zo af en toe iets, over een schilder of schilderij, een gebeurtenis, een persoon of een boek, het ligt nog helemaal open en hangt af van wat ik tegenkom of hoor. Ik ben zelf benieuwd hoe dit zich gaat ontwikkelen en wat voor vorm het gaat krijgen. Hoe dan ook, ik ga in ieder geval een poging wagen.